Miód zdrowie zaklęte w słońce

Miód

zdrowie zaklęte w słońce

Joanna Andrzejewska Sandomierska

Każdy miód ma swoje specyficzne właściwości, które pozwalają na dość łatwe odróżnienie go od innych rodzajów miodu, niemniej jednak miód jako szeroko pojęty produkt prosto z ula ma szereg wspólnych cech, dzięki którym uważany jest nie tylko za smaczny, ale przede wszystkim zdrowy.

Miód płynny (patoka) to produkt, który powstaje tuż po wirowaniu miodu. Jest gęsty, a jednocześnie lejący i w takiej formie występuje, dopóki nie zacznie krystalizować. A proces ten pojawia się wcześnie lub późno, w zależności od konkretnej odmiany miodu.

Miód skrystalizowany (krupiec) ma formę stałą i można go nieco rozrzedzić jedynie poprzez kąpiele w ciepłej wodzie.

Jest też trzecia forma miodu – miód kremowany, który powstaje przy wykorzystaniu odpowiednich technik mieszania, dekrystalizacji lub zaszczepiania miodu. Miód kremowy jest gęsty, ale gładki i jednorodny, dzięki czemu idealnie rozsmarowuje się na przykład na chlebie.

Forma miodu nie ma przełożenia na jego wartości smakowe czy trwałość, miód zawsze ma takie też same wartości odżywcze Większość miodów z biegiem czasu krystalizuje, czyli ze stanu płynnego (patoki) przechodzi w stan stały (krupiec).

Tempo krystalizacji jest różne w zależności od rodzaju miodu. Każdy miód krystalizuje w nieco inny sposób. Kryształy mogą pojawiać się w postaci jednolitych i drobnych kryształków albo grubych i bardzo twardych kryształów, które osadzają się w płynnym osoczu. To, jak szybko miód krystalizuje zależy od pożytku, na jakim pszczoły zbierały nektar oraz od stopnia dojrzałości miodu. Warto przy tym pamiętać, że krystalizacja jest procesem naturalnym i w żadnym stopniu nie obniża właściwości smakowych i zdrowotnych miodu. Miód w formie patoki ma takie same właściwości, jak krupiec. Te miody, które dość długo krystalizują, są zwykle sprzedawane w postaci płynnej. Natomiast miody, u których krystalizacja przebiega bardzo szybko, są zwykle kremowane, dzięki czemu konsument otrzymuje miód o konsystencji idealnej do rozsmarowywania. Niestety niekiedy kupujemy miód i przy jego próbowaniu okazuje się on gorzki. Jest to efekt zbyt późnego mieszania przy procedurze kremowania miodu – gdy kryształów jest już zbyt dużo, mieszanie może spowodować wzburzenie miodu, a do środka tworzącej się masy będą dostawały się bąbelki powietrza. A powietrze plus woda zawarta w miodzie oznacza przyspieszoną fermentację. Jednym słowem – późnym mieszaniem możemy miód całkowicie zepsuć i nie będzie nadawał się ani do spożycia, ani do sprzedaży.

Niestety zdarzają się pszczelarze który miód barwią, czyli zaprawiają syropem ziemniaczanym i potem sprzedają. Także warto wiedzieć, że gorsze właściwości mają miody podgrzewane i praktycznym sposobem znacznie lepszym jest szok termiczny czyli mrożenie miodu. Temperatura mrożenia powinna być dość niska: od -5 nawet do -18 stopni Celsjusza. Miód w zamrażarce powinien stać przez około tydzień. Mrożenie miodu, w odróżnieniu do podgrzewania w temperaturze wyższej niż 40 stopni Celsjusza, nie powoduje osłabienia jego wartości odżywczych i właściwości zdrowotnych. Miód po tygodniu wyjmujemy z zamrażalnika – będzie kremowy i lejący i, co najważniejsze, później już nigdy nie zastygnie całkowicie.

Miodów jest wiele lecz jakie mają one właściwości?

Miód akacjowy należy do miodów rodzimych. Jest cennym źródłem korzystnych dla naszego zdrowia substancji. Spośród wielu rodzajów miodów, ten pozyskiwany jest w okresie kwitnienia tzw. „białej lipy”. Ma półpłynną konsystencje, słodki zapach i aromat. Często wykorzystywany jest jako słodzik dla wielu potraw, ze względu na dużą zawartość cukrów prostych. Jest jednym z cenniejszych źródeł szybko przyswajalnych węglowodanów, przez co stosuje się go także w stanach wyczerpania oraz przewlekłego zmęczenia. Miód akacjowy ma także wiele cennych witamin wzmacniających nasz układ odpornościowy oraz duże ilości węglowodanów prostych, dodających energii i sił. Stąd też polecany jest nie tylko osobom, które walczą z przeziębieniem, ale także sportowcom, osobom uczącym się oraz narażonym na duży wysiłek fizyczny. Również z racji tego, na spożywaną jego ilość powinny uważać osoby utrzymujące dietę niskowęglowodanową, dietę z niskim indeksem glikemicznym (IG) oraz chorujące na cukrzyce i inne schorzenia, związane z zaburzeniem przyjmowania cukrów. Miód z akacji jest bogaty w witaminy B, poza tym witaminy C, H i PP, zawiera znaczne ilości żelaza, fluoru. Łyżeczka miodu akacjowego zawiera ok. 38 kcal, a niepełne 3 łyżki aż 22 % zalecanej dziennej dawki węglowodanów. Wśród wartości odżywczych największe znaczenie ma fruktoza, której ilość jest dość spora. W 100g miodu akacjowego zawiera się ok. 80 g węglowodanów i blisko 350 kcal. Oprócz tego, posiada także specyficzne substancje – izoflawony, wpływające pozytywnie na mineralizację kości, samopoczucie oraz układ krążenia. Izoflawony używane są także, jako substytuty w terapii hormonalnej, by łagodzić objawy menopauzy.

Miód gryczany ma bardzo charakterystyczny wygląd i to właśnie dzięki kolorze ciemnej, mocnej herbaty potrafimy rozpoznać go bez zastanowienia. Oprócz typowego ciemnobrązowego koloru, rozpoznawalny jest także intensywny zapach biało-różowych kwiatów gryki, a także ostry zapach miodu jest powodem niechęci przede wszystkim wśród dzieci. Działanie lecznicze To przede wszystkim substancje wzmacniające i oczyszczające naczynia krwionośne – rutynę, co wyróżnia miód gryczany na tle innych. Dzięki temu zalecany jest w dużej mierze osobom starszym, które skarżą się na problemy związane z układem krwionośnym np. na podłożu miażdżycowym. Cukry proste są bezproblemowo wchłaniane do krwioobiegu, a co za tym idzie, potrafią w niedługim czasie odżywić mięsień sercowy. Górują nad sacharozą faktem, iż wchłaniane są bezpośrednio do krwioobiegu omijając wątrobę. Rutyna zapobiega rozkładowi witaminy C poprawiając przyswajalność, sprzyja szybszemu gojeniu się ran, zarówno zewnętrznych jak i wewnętrznych, dlatego też jego spożywanie polecane jest przy złamaniach. Miód gryczany zawiera również duże ilości magnezu, który potrzebny jest w stanach wyczerpania nerwowego oraz reguluje rytm pracy serca. Zawiera sporo minerałów i witamin np. żelaza, które jest bardzo łatwo przyswajalne, witaminy C oraz białka. Porównując z miodami o jasnej barwie, miód gryczany przodującym w leczeniu niedokrwistości spowodowanej niedoborem żelaza u dzieci oraz dorosłych. Słoweńscy naukowcy wykazali, iż systematyczne spożywanie tego produktu powoduje wzrost poziomu hemoglobiny we krwi oraz wzmaga rozwój odnowy i sprawia, że organizm jest silniejszy po wyczerpujących chorobach. Łódzcy naukowcy zauważyli również korzystny wpływ na wzrok, słuch oraz na poprawę pamięci. Miód gryczany mimo, iż jest wysokokaloryczny, nie powoduje nadwagi. Na 100 g produktu przypada 340 kalorii. Jest źródłem cukrów prostych, które w szybkim tempie przenikają do krwioobiegu odżywiając cały organizm. W jego składzie znajdziemy aż 80% węglowodanów, które jesteśmy w stanie spalić w 100%. Miód gryczany jest stosowany nie tylko do użytku wewnętrznego np. przy złamaniach, osłabieniu naczyń krwionośnych, anemii czy braku odporności, ale można usłyszeć o nim także w kosmetyce. Miód gryczany ze względu na zawartość rutyny wspomagającej wchłanianie witaminy C, używany jest w wielu kosmetykach. Obecnie prowadzone badania wykazują, że regularnie spożywany przez kobiety spowalnia zmiany zwyrodnieniowe stawów biodrowych. W kosmetykach najczęściej spotkamy go w kremach przeciw zmarszczkowych, ponieważ może on pełnić rolę antyoksydantu, zapobiegającemu starzeniu się skóry. Stosowany jest również w różnego rodzaju maseczkach i peelingach ze względu na właściwości antybakteryjne. Regeneruje skórę, odżywia, dodaję jej energii, dlatego stosowany na trądzik, łagodzi jego objawy.

Miód rzepakowy jest polecany przy schorzeniach organów wewnętrznych: trzustki, wątroby, żołądka czy dwunastnicy. Posiada właściwości przeciwmiażdżycowe oraz obniża ciśnienie. Ze względu na dużą zawartość glukozy polecany osobom wykonującym ciężkie zawody fizyczne. Powinni spożywać go tez mężczyźni po 50 roku życia ze względu, że zapobiega schorzeniom gruczołu krokowego.

Miód słonecznikowy nie jest miodem polskim. Jak każdy miód, przed skrystalizowaniem na formę płynną (patoka). W przeciwieństwie do innych typów miodu, słonecznikowy po skrystalizowaniu jest miękki. W formie krupca nie zawiera on twardych grudek. Poza tym bardzo dobrze rozpuszcza się w wodzie czy innych napojach. Można go także łatwo rozsmarować na kromce chleba. Jego smak jest dość delikatny, subtelny, co z pewnością najbardziej będzie odpowiadać dzieciom. Miód słonecznikowy ma żywą i soczyście żółtą barwę. Jest dobrą alternatywą dla miodu lipowego czy wielokwiatowego. Krystalizacja przebiega dość szybko. Miód słonecznikowy pomaga w leczeniu chorób układu krążenia, wątroby i stanów zapalnych górnych dróg oddechowych, dlatego można go stosować w trakcie przeziębienia. Miód ten jest również skuteczny w walce z chorobami skóry. Posiada też bardzo pozytywne działanie na żołądek oraz jelita. Można go zatem stosować w przypadku schorzeń układu pokarmowego. Miód słonecznikowy wykazuje szczególne działanie na poziom ciężkiego cholesterolu LDL. Można go wykorzystywać w chorobach serca i układu krążenia a także w okresie późnej ciąży, gdyż wzmacnia tolerancje płodu na różne składniki pokarmów spożywanych przez matkę. Miód słonecznikowy obniża także ciśnienie krwi, zapobiega miażdżycy i poprawia dotlenienie serca. Ponadto reguluje on niedobory potasu. Jego kolejną niezwykłą właściwością jest działanie przeciwbakteryjne i przeciwzapalne. Miód słonecznikowy można stosować w stanach ogólnego wyczerpania fizycznego, a także w leczeniu niedokrwistości. Badania dowiodły, że można go wykorzystywać również w profilaktyce chorób wątroby. Wiele rodzajów miodu wykazuje działanie detoksykacyjne, dzięki czemu wzmacniają naszą wątrobę i usuwają nadmiar toksyn z organizmu. Miód słonecznikowy poprawia pracę nerek, co pozwala na wzmocnienie układu moczowego, a także podnosi poziom hemoglobiny i działa antyseptycznie. Dzięki wysokiej zawartości flawonoidów, uszczelnia naczynia krwionośne, a fenolokwasy mogą działać bakteriostatycznie, żółciopędnie lub żółciotwórczo. Profilaktycznie zaleca się spożywanie 2-3 łyżek miodu dziennie. Pierwszą porcję warto spożyć rano, jeszcze przed śniadaniem. Aby wzmocnić działanie miodu słonecznikowego, można wymieszać go z pyłkiem lub mleczkiem pszczelim.

JAS